Naar de inhoud
Tijd voor Klokken
Menu

Koekoeksklok

Het bekendste houten uurwerk ter wereld, ontstaan in het Zwarte Woud en nog altijd daar gemaakt.

De koekoeksklok krijgt op deze site een eigen afdeling, omdat er meer over te vertellen valt dan op een enkele pagina past. Hieronder staat het korte overzicht, met doorverwijzingen naar de uitgebreide behandeling.

Hoe de roep werkt

Achter de kast zitten twee kleine houten fluitpijpen, elk met een blaasbalgje eronder. Het uurwerk tilt de balgjes om beurten op en laat ze vallen; de lucht die daarbij door de pijpjes wordt geperst, geeft de twee tonen die samen de koekoeksroep vormen. Een derde balgje bedient het deurtje en het vogeltje.

Het aantal roepen volgt het uur. Op het halve uur roept de vogel een keer. Klokken met speelwerk hebben een derde gewicht dat een muziekdoos aandrijft, meestal met twee wisselende melodieen.

De vier uitvoeringen

De vier gangbare uitvoeringen naast elkaar
UitvoeringAandrijvingOpwinden
1-daags mechanischTwee gewichtenElke dag
8-daags mechanischTwee gewichten, zwaarderEen keer per week
Met speelwerkExtra derde gewichtZelfde ritme, extra ketting
QuartzBatterijenBatterijen vervangen

Twee sites gaan uitgebreid op die keuze in: Koekoeksklok.com als webshop en koekoeksklokken.com als informatiesite over hetzelfde onderwerp.

Stijlen

  • Bahnhausle: de gevel van een spoorwachtershuisje, met snijwerk van bladeren en dieren.
  • Chalet: een compleet houten huisje met figuren, vaak met bewegende poppen en een waterrad.
  • Traditioneel met snijwerk: hertenkop, eikenblad en vogels, meestal in noten of lindehout.
  • Modern: strakke vlakken, effen kleuren, het silhouet blijft herkenbaar.