Stille uurwerken: de tik die verdwijnt
Een gewoon quartzwerk laat de secondewijzer per seconde verspringen, met een hoorbare tik. Bij een uurwerk met stille loop gebeurt datzelfde in veel kleinere stapjes, waardoor er niets te horen valt.
Wat er verandert aan het mechanisme
In een standaard quartzwerk krijgt een kleine stappenmotor een keer per seconde een puls. De rotor draait dan in een keer een vaste hoek, en dat mechanische aanslaan is de tik. In een uurwerk met stille loop krijgt de motor veel vaker per seconde een kleinere puls, waardoor de wijzer in tientallen stapjes rondgaat.
Van dichtbij is te zien dat de secondewijzer niet volkomen vloeiend beweegt maar in kleine schokjes. Op kijkafstand oogt dat als een doorlopende beweging.
Waar het verschil merkbaar is
| Ruimte | Standaard quartz | Stille loop |
|---|---|---|
| Woonkamer overdag | Tik valt weg tegen achtergrondgeluid | Geen verschil merkbaar |
| Slaapkamer 's nachts | Duidelijk hoorbaar | Stil |
| Studeerkamer | Kan storen bij concentratie | Stil |
| Vergaderruimte | Hoorbaar bij stiltes | Stil |
In webshops staat het kenmerk meestal als aparte eigenschap vermeld, soms onder de aanduiding stil uurwerk of sweep. Er bestaan ook categorieen die daarop filteren, zoals bij https://www.klokkenshop.com/overige-klokken/stille-klokken/.
En bij mechanische klokken
Een mechanische klok kan niet stil zijn. De tik komt daar rechtstreeks uit de gang, het onderdeel dat de energie in porties doorlaat. Zonder dat geluid werkt het mechanisme niet.
Wie een mechanische klok in een slaapkamer wil, is aangewezen op een dichte kast die het geluid dempt, of op een klok met een langere slinger: die tikt langzamer en daardoor minder opdringerig. Een secondeslinger geeft een tik per seconde, een korte pendulslinger het dubbele of meer.
Reinier VosmaerSchrijft de artikelen op Tijd voor Klokken en controleert de feiten die erin staan.